• ul. Panewnicka 22, 40-709 Katowice, Śląsk

Nowelizacja ustawy o OZE.

Zmiany w ustawie o odnawialnych źródłach energii.

W dniu 4 sierpnia bieżącego roku na stronie BIPu Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw.

Zgodnie z przedstawioną przez Ministra Klimatu oceną skutków regulacji zaproponowane zmiany w projekcie ustawy mają na celu ograniczenie obowiązków koncesyjnych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą w zakresie małych instalacji, przez podniesienie progu łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej lub mocy osiągalnej cieplnej w skojarzeniu instalacji odnawialnego źródła energii określonych jako małe instalacje.

Drugim niezwykle ważnym zagadnieniem jest potwierdzenie na poziomie ustawy dotychczasowej praktyki dotyczącej sposobu określania łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej instalacji odnawialnego źródła energii (OZE). Ma to jeszcze większe znaczenie w kontekście perspektywy zmiany kwalifikacji obowiązku – z koncesyjnego na rejestrowy – dla wytwórców energii z OZE z kilku tysięcy instalacji. Zatem projekt dokonuje ujęcia w przepisach jednego z kluczowych elementów (parametrów) systemu aukcyjnego, to jest właśnie „mocy zainstalowanej elektrycznej” danej instalacji, determinującej choćby udział we właściwym koszyku aukcyjnym. Należy także podkreślić, że zaprezentowane w projekcie rozwiązanie zostało wypracowane wspólnie z branżą energetyki odnawialnej, w ramach prac jednego z zespołów roboczych.

Trzecim obszarem zmian jest przedłużenie maksymalnego okresu:

  • obowiązywania mechanizmu rozliczeń „opustu” w ramach systemu prosumenckiego;
  • obowiązku zakupu niewykorzystanej energii elektrycznej przez mikroinstalacje OZE działające poza systemem prosumenckim;
  • obowiązku zakupu niewykorzystanej energii elektrycznej po stałej cenie albo prawa do dopłaty do ceny rynkowej energii elektrycznej w ramach systemów FIT oraz FIP;
  • obowiązku zakupu energii elektrycznej po stałej cenie albo prawa do dopłaty do ceny rynkowej energii elektrycznej w ramach systemu aukcyjnego

– do dnia 30 czerwca 2045 r.

Należy przy tym wyjaśnić, iż przedłużenie możliwości udzielenia pomocy publicznej w ramach mechanizmów określonych w pkt 3 i 4 liczy się nie maksymalnym terminem realizacji zawartego w nim obowiązku, a maksymalnym terminem udzielenia pomocy publicznej. Termin ten został określony w art. 92 ust. 1 i 5 ustawy. Stąd zgodnie z projektowaną zmianą maksymalny termin udzielenia pomocy publicznej w ramach systemu aukcyjnego oraz systemów FIT i FIP z „30 czerwca 2021 r.” przedłuża się do „30 czerwca 2026 r.”, czyli o 5 lat. Zaprezentowane przedłużenie, jakkolwiek zgodne z zasadami przedłużenia okresu obowiązywania lub rozszerzenia zakresu istniejących programów przewidzianymi w Komunikacie Komisji – Wytyczne w sprawie pomocy państwa na ochronę środowiska i cele związane z energią w latach 2014-2020 (Dz. U. C 200 z 28.06.2014, str. 1—55), wymaga przeprowadzenia dodatkowych działań. Warunkiem możliwości zastosowania ww. przepisów jest uzyskanie pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej o zgodności pomocy publicznej przewidzianej w tych przepisach z rynkiem wewnętrznym albo uznania przez Komisję Europejską, że zmiany w tych przepisach nie stanowią nowej pomocy publicznej. Projekt w przepisach przejściowych przewiduje regulację zawieszającą stosowanie ww. zmienianych przepisów. 

Czwartym zagadnieniem jest określenie długoterminowego harmonogramu udzielania wytwórcom OZE wsparcia obejmującego jako punkt odniesienia cztery kolejne lata. Cel ten osiągnięto przez wprowadzenie delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia określającego ilości i wartości energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, które mogą zostać sprzedane w drodze aukcji w latach kalendarzowych 2022–2026. Ilość i wartość nie będą mogły zostać zmniejszone. Powyższe tworzy przewidywalne ramy rozwoju sektora OZE w następnych latach w ramach wydłużenia okresu obowiązywania systemu aukcyjnego dla wytwórców energii z OZE i ma na celu zapewnienia stabilnej perspektywy inwestycyjnej.

W zakresie podmiotów, na które ww. projekt ma oddziaływać Minister Klimatu wskazuje przede wszystkim wytwórców energii z OZE oraz Urząd Regulacji Energetyki. Odnośnie wytwórców energii Ministerstwo wskazuje, iż planowana nowelizacja ma doprowadzić do zmniejszenia obciążenia i ryzyk dla przedsiębiorców w zakresie obowiązku uzyskania koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej w instancji odnawialnego źródła energii oraz do umożliwienia korzystania z wydłużonych systemów wsparcia odnawialnych źródeł energii, zarówno w formule prosumenckiej, jak również w przypadku przedsiębiorców zawodowo zajmujących się rozwojem oraz eksploatacją instalacji odnawialnych źródeł energii. Warto w tym miejscu przypomnieć, iż obecna procedura pozyskiwania koncesji jest często bardzo długa  i może stanowić problem dla inwestorów z rozpoczęciem działalności wytwórczej na czas. co z kolei może rodzić poważne konsekwencje.

Natomiast odnośnie URE Ministerstwo przewiduje, iż powyższa regulacja zmniejszy obciążenia pracowników Urzędu Regulacji Energetyki w zakresie obowiązku prowadzenia postępowań o udzielenie, zmianę lub cofniecie promesy koncesji albo koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej w instancji odnawialnego źródła energii, a także doprowadzi do uproszczenia procedur dotyczących postępowań wyjaśniających prowadzonych przez Urząd Regulacji Energetyki.

W uzasadnieniu do ww. projektu czytamy, iż nowelizacja wprowadzi z jednej strony ograniczenie obowiązków dla podmiotów chcących wytwarzać energię z małych instalacjach, z drugiej spowoduje przeniesienie „z urzędu” przedsiębiorców posiadających koncesję, a których instalacje spełniają warunki określone dla małej instalacji, do rejestru wytwórców energii w małej instalacji. W związku ze znacznym zwiększeniem liczby podmiotów (powyżej 1400), które uzyskają wpis do rejestru wytwórców energii w małej instalacji, zaproponowano zmianę, w art. 11a ust. 1 ustawy, terminu wpisu do rejestru z dotychczasowego 14 dniu na 21 dni. Z tych samych względów zaproponowano stosowne przedłużenie terminów o 7 dni w następnym ustępie tego artykułu. Dla zachowania spójności terminologicznej zaproponowano, aby m.in. w art. 70a ust. 1 we wstępie do wyliczenia wyrazy „w małej instalacji lub w mikroinstalacji” zastąpić wyrazami „w instalacji odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej mniejszej niż 500 kW”.

Uwagi do ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw mogą być wnoszone w ramach konsultacji publicznych w terminie 21 dni od dnia udostępnienia projektu na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji, tj. do dnia 25 sierpnia 2020 r.